AMASYA

Şehzadeler Şehri, elma ve kirazın başkenti, Ferhat ile Şirin, Amasya Kongresi ve daha niceleri. Bu ay Orta Karadeniz’in şirin ve tarihi şehri Amasya’dayız. Osmanlı İmparatorluğu Dönemi’nde şehzadelerin eğitim merkezi olan Amasya, tarih boyunca on üç farklı medeniyete ev sahipliği yapmıştır. Yaklaşık 9000 yıllık geçmişi ile Amasya ziyaretçilerine çok farklı kültürlerden izler sunmaktadır. Amasya, tarih boyunca Anadolu’da müzik ile tedavi uygulanan ilk tıp merkezine, Ferhat ile Şirin aşkına, Pontus Kaya Mezarlığı başta olmak üzere pek çok özel kültüre, tarihi yapıya ve efsaneye ev sahipliği yapmıştır. Merkez ilçe dâhil 7 ilçesi bulunan Amasya’da nüfusun %40 gibi bir oranı şehir merkezinde bulunmaktadır.

Amasya denildiğinde ilk akla gelen, Amasya elmasıdır. Şehir merkezindeki kafe ve çay bahçelerine giderseniz içinde elma tanelerinin bulunduğu elma çaylarının servis edildiğini de görebilirsiniz. Amasya’nın yöresel mutfağı da oldukça zengindir. Merzifon usulü keşkek, Amasya Çöreği, Osmanlı’da bir savaş aleti olan topuzlar üzerinde servis edilen Topuz Kebabı, kuzu etinin en leziz hallerinden biri olan Şıngır Kebabı, yaprak dolmasının bakla ile birlikte pişirildiği Baklalı Dolma, Çökelekli Pide ve kalburabastı tatlısının yöresel versiyonu olan Amasya Tatlısı da burada deneyebileceğiniz meşhur lezzetlerdir. Neyyire Artizan Lezzetler Restoran’da kahvaltı yapmanızı ve Amesia Mutfağında ise yöresel lezzetleri tatmanızı öneririm. Elması meşhur olan bir şehirde tabii ki elma ile alakalı hediyelik eşyalarda çok popüler olmaktadır. Elma kurusu, elma çayı, elma kolonyası, elma sirkesi ve elma figürlü hediyelik eşyalarda sevdiklerine hediyelik bir şeyler almak isteyenlere güzel seçenekler sunmakta.

AMASYA ARKEOLOJİ MÜZESİ

Amasya merkezde bulunan Amasya Arkeoloji Müzesi, şehir merkezine 2 km uzaklıktadır. Amasya’nın arkeolojik hazineleri ve uzun tarihinin her katmanından izler taşıyan Amasya Arkeoloji Müzesi’nde, Roma ve Yunan medeniyetleri dâhil farklı medeniyetlerden eserlerin sergilendiği bir müzedir.

700 yıllık mumyaların da bulunduğu müzede Hititlerin ve diğer medeniyetlerin antika silahları, madeni paraları, ahşap işçiliği ile Gök Medrese Cami’nin orijinal kapısı, Osmanlı İmparatorluğu Dönemi’ne ait sikkeler, el yazmaları ve pulların da oldukları arasında toplamda 24.000 eser sergilenmektedir. İlk olarak 1925 yılında II. Bayezid Külliyesi içinde kurulan Amasya Arkeoloji Müzesi 1980 yılında bugünkü yerine taşınmıştır.

KRAL KAYA MEZARLARI

Amasya merkez ilçesinde bulunan Kral Kaya Mezarları, merkeze 1 km uzaklıktadır. Amasya’nın tepesindeki Kral Kaya Mezarları, Harşena Kayalarına oyulmuş eski bir kraliyet sarayı ve Pontus krallarının mezarıdır. Gündüz ya da gece gidildiğinde insan yapımı bu kaya oluşumları oldukça etkileyici manzaralar sunmaktadır. Toplamda 18 kaya mezarının bulunduğu bu tarihi yer, Pontus Krallığı’nın başkenti olması ile de özel bir yere sahiptir. Antik Çağ’da hüküm süren Pontus krallarının mezarlarına ev sahipliği yapan bölgede mezarların arka kısımlarına oyulmuş geçitlerden geçerek şehrin etkileyici manzaralarına tanıklık etmek de mümkündür. Teknolojinin gelişmediği ve makinelerin olmadığı bir dönemde bu kadar etkileyici mezarların oyulmuş olması ile Amasya seyahatinde görülmeden geri dönülmemesi gereken bir yerdir.

YALI BOYU EVLERİ

Amasya merkeze girer girmez Yeşilırmak kıyısında dizilmiş evler, mimarisi ile dikkat çekiyor. M.Ö 5000’li yıllarda yerleşim görülen Amasya’da birçok uygarlıklar yaşamış, Türklerin Anadolu’ya girmesinden sonra 1075 yılından itibaren Türkler’in memleketi olmuştur. Evler de doğal olarak klasik Türk Osmanlı Mimarisi’nin izlerini taşıyor. Ahşap ve hımış tekniği ile yapılan evlerin Selçuklu ve erken Osmanlı döneminden olanları günümüze ulaşamamış ancak geç Osmanlı döneminden kalanları restore edilerek kullanıma açılmıştır. Amasya’da 1915 yılında ve 1939’da yaşanan depremler ve sel felaketleri zaten çok dayanıklı olmayan evlere hasar vermiş. Bu evler arasında en az etkilenen Hatuniye Bölgesi evleri restorasyonlarla şehri süslemeye devam ediyor. Bu bölge 1. derecede sit alanı ilan edilip evler koruma altına alınmış.

II. BEYAZID KÜLLİYESİ

Osmanlı sultanı II.Beyazid tahta geçtikten sonra uzun yıllar şehzadelik yaptığı Amasya’ya kendi adı ile külliye yapılmasını emretmiş. Oğlu Şehzade Ahmed 1485-1486 yıllarında cami, medrese, imaret, mektep ve köprüden oluşan külliyeyi yaptırmış. Günümüzde mektep yıkılmış ve hiçbir iz kalmamış, köprü ise Çorum Osmancık İlçesi’nde yaptırılmış. Daha sonra külliyeye Şehzade Ahmet’in oğlu Şehzade Osman Çelebi Türbesi eklenmiş ancak içinde sanduka bulunmamaktadır. Cami’ye ihtişamlı taç kapısından girilmektedir. Cami yan mekanlı camii mimarisinin seçkin örnekleri arasında. Ortada iki kare mekanın doğu ve batı yönlerinde üçer kubbeli yan mekanlar bulunmakta. Kubbe içerisinde ve pencere kenarlarında zengin kalem işlemeleri bulunmaktadır. Pencere kanatları dönemin ahşap kündekari tekniğinin özel örnekleri arasında sayılmaktadır. Cami, depremlerden etkilenmiş ve tamirat geçirmiş olsa bile orijinal yapısı korunmaya çalışılmış. Caminin iki yanında tek şerefeli, gövdeleri farklı dokuda iki minare görünmektedir.

ALÇAK KÖPRÜ

Şehir merkezinde Hatuniye Mevkii’nde bulunan Alçak Köprü, merkeze 1 km uzaklıktadır. Roma İmparatorluğu Dönemi’nde Yeşilırmak Nehri üzerinde inşa edilen Alçak Köprü, tarihi Amasya Kalesi’nden karşı tarafa doğru yaya geçişini kolaylaştırmak için yaptırılmıştır. Şehrin en eski köprüsü olan Alçak Köprü, zaman içinde su seviyesinin yükselmesi ve köprünün bazı bölümlerinin su altında kalması nedeniyle halk arasında Alçak Köprü olarak anılmaya başlanmıştır. 19.yüzyılın sonlarına doğru kemerlerinin üzerine ayaklar eklenerek günümüze kadar gelmeyi başarmıştır.

GÜMÜŞLÜ CAMİ

Amasya il merkezinde bulunan Gümüşlü Cami, merkeze 1 km uzaklıktadır. 12.yüzyılın ilk yarısında inşa edilen Gümüşlü Cami, şehrin en eski Osmanlı camiisidir. 15.yüzyılda gördüğü deprem ve yangında hasar görmüş ve 1700’lü yıllarda orijinaline uygun olarak yeniden inşa edilmiştir. 2000’lerin başında da restorasyon çalışmalarından geçmiştir. Gümüşlü Cami, namaz vakitlerinde ibadete açıktır. Namaz vakitleri dışında kapalı olabiliyor.

BURMALI MİNARE CAMİ

Amasya merkez ilçesinde Yeşilırmak Nehri’ne birkaç adım mesafedeki Burmalı Minare Cami, merkeze 1 km uzaklıktadır. 1200’lü yıllarda Selçuklu hükümdarı 2. Gıyaseddin Keyhüsrev’in emriyle inşa ettirilen Burmalı Minare Cami, Evliya Çelebi’nin Seyahatname’sinde de adı geçen tarihi bir camiidir. Zaman içinde deprem ve yangınlarda büyük hasar gören caminin eski ahşap minaresi yerine taş minare eklenerek yeniden yapılmıştır. Caminin bahçesinde bulunan Cumudar Türbesi de ziyaret edilebilir.

MEHMET PAŞA CAMİ

Amasya merkez ilçesinde Pirinççi mevkiinde bulunan Mehmet Paşa Cami,